Het verloop van een parodontale aandoening
Er zet zich aanslag af en door plaque en tandsteen ontstaat een lichte tandvleesontsteking.
Het tandvlees raakt ontstoken; het bloedt. Op de tand zet zich aanslag af ter hoogte van de tandvleesrand, en door plaque en tandsteen ontstaat een lichte tandvleesontsteking (gingivitis).
De tandvleesrand laat los van de tand, bacteriën breiden zich uit, plaque verhardt tot tandsteen en het omliggende bot breekt af. Het gevolg is een sterke ontsteking van tandvlees en steunweefsel – parodontitis.
Het tandvlees trekt zich terug, kaakbot en houdvezels breken verder af en er ontstaat een benig defect. De tand wordt los en valt uit.
Recessie
Blijft parodontitis onbehandeld, dan dringt de ontsteking dieper langs de wortel. Er ontstaan botdefecten – het bot wordt afgebroken en het tandvlees volgt. Komt daardoor de tandhals bloot te liggen, dan spreekt men van een recessiedefect.
Ook zonder ontsteking mogelijk
Tandvlees en bot kunnen zich ook zonder voorafgaande ontsteking terugtrekken. De redenen lopen uiteen: te krachtig poetsen met een harde borstel, een ongunstige tandstand, een strak lipbandje dat aan het tandvlees trekt, of van nature dun weefsel.
Het onderscheid is van belang, want de behandeling verschilt: bij ontsteking moet die eerst genezen; bij een mechanische oorzaak wordt eerst de oorzaak aangepakt.
Het belangrijkste in één oogopslag
- Het begint met aanslag aan de tandvleesrand; daaruit ontstaat een tandvleesontsteking.
- Blijft die bestaan, dan laat de tandvleesrand los van de tand en ontstaan er pockets.
- In de pockets verhardt de aanslag tot tandsteen; het bot breekt af.
- Uiteindelijk komt de tand los te staan. Tot dan doet niets daarvan pijn.
Kort beantwoord
Veelgestelde vragen
Daar is geen algemeen antwoord op. Bij sommige mensen blijft het jarenlang bij gingivitis, bij anderen bereikt de ontsteking binnen maanden het bot. Roken, diabetes en erfelijke aanleg versnellen het beloop.
Aan blootliggende tandhalzen, tanden die langer lijken, aanhoudende slechte adem en later aan tanden die bewegen. Betrouwbaar is alleen het meten van de pocketdiepten in de praktijk.
Ja. Bij de meeste mensen is zij tot stilstand te brengen. Niet omkeerbaar is het reeds opgetreden botverlies – daarom telt elke maand waarin eerder wordt behandeld.